X Kongres Pielęgniarek i Położnych - relacja

Miejscem X Kongresu Pielęgniarek Polskich w dniach 13-15 maja 2010 był Ciechanów.

Organizatorami Kongresu było Polskie Towarzystwo Pielęgniarskie oraz Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Ciechanowie Wydział Ochrony Zdrowia wraz z Kołem PTP działającym przy Wydziale.

Miasto przywitało uczestników strugami deszczu. Dzięki niemu jednak mogliśmy czuć intensywny zapach wiosny i przyrody obudzonej do życia.

W tym wymiarze nierealne wydawało się, że nie ma z nami osoby, która bardzo mocno pracowała na rzecz organizacji Kongresu – Pani dr Janiny Fetlińskiej. Oddaliśmy Jej pamięci chwilę wspólnej zadumy podczas uroczystości rozpoczęcia Kongresu.

W pierwszym dniu Kongresu poznaliśmy Pielęgniarkę Roku 2009 – Joannę Kaczmarek z Wielkopolskiego Centrum Onkologicznego w Poznaniu oraz laureatki kolejnych miejsc: II - Joannę Jasińską z Państwowego Szpitala klinicznego nr 4 w Lublinie i III - Magdalenę Szwarcbach z Wojewódzkiego Centrum Medycznego w Opolu.

Z dużym zainteresowaniem przyjęto nagrodzoną prezentację na temat „Rola czasopism pielęgniarskich w latach 1921 do czasów współczesnych dla rozwoju pielęgniarstwa”.

Patronat honorowy nad Konkursem objęli Ministerstwo Zdrowia, Prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych oraz Naczelna Izba Pielęgniarek i Położnych. Patronat medialny – Wydawnictwo Lekarskie PZWL, „Problemy Pielęgniarstwa” oraz Portal Pielęgniarek i Położnych.

Kongres przebiegał pod hasłem: "Na czele zmian: budując zdrowsze narody", a jego program doskonale to hasło obrazował.

W czasie trwania Kongresu odbyło się siedem sesji tematycznych: środowiska pracy i zasobów ludzkich, etyki i praw człowieka, opieki klinicznej i bezpieczeństwa pacjenta, edukacji pielęgniarskiej i środowiska nauczania, systemów opieki pielęgniarskiej, informatyki w pielęgniarstwie oraz przywództwa i zarządzania.

W prezentowanych referatach znalazły odbicie wszystkie istotne sfery pielęgniarstwa polskiego.

Zagadnienie kondycji psychicznej, społecznej i fizycznej pielęgniarek polskich, których średnia wieku jest wyższa niż 40 lat, budzi niepokój zarówno bezpośrednio zainteresowanych, jak i WHO.

Dodatkowo z prezentowanych badań wynika, że pielęgniarki źle sobie radzą ze stresem, poziom prezentowanych zachowań prozdrowotnych jest niski, a poczucie własnej skuteczności niewystarczające.

Bardzo ważne zatem jest stanowisko XV Krajowego Zjazdu Delegatów Polskiego Towarzystwa Pielęgniarskiego z 27 listopada 2009 roku przywoływane podczas Kongresu, dotyczące konieczności stwarzania przyjaznego środowiska pracy pielęgniarek, pozyskiwania do zawodu młodych osób oraz zatrzymywanie absolwentów studiów pielęgniarskich w kraju.

Dbałość o przyjazne środowisko pracy to między innymi strategia ustawicznej edukacji, odpowiednie wynagradzanie, motywowanie, zaopatrzenie w sprzęt i bezpieczeństwo wykonywania pracy.

Przykład takiego działania w praktyce zaprezentowano na przykładzie doświadczeń niemieckich z Kliniki Ludwigshafen, gdzie przeprowadzano specjalny model planowanego i systematycznego wdrażania nowych pracowników na trzech Oddziałach Intensywnej Opieki medycznej.

Każdy z nowych pracowników mógł liczyć na pomoc mentora i podlegał intensywnemu szkoleniu teoretycznemu i praktycznemu łącznie z indywidualną kontrolą wyników.

Podjęte działania wykazały wysoką efektywność i korzyści dla personelu i dyrekcji.

Podnoszenie kwalifikacji zawodowych jest tematem, którego ważność pielęgniarki polskie dostrzegają i jak wskazują wyniki prezentowanych badań, są one dla nich drogą do zwiększenia swojej skuteczności i samooceny.

Podczas Kongresu wskazywano rodzaje kształcenia preferowane przez pielęgniarki oraz obszary wiedzy, których uzupełnienie jest potrzebne.

Zwracano także uwagę na czynniki przeszkadzające pielęgniarkom w podejmowaniu kształcenia. Są to: brak urlopów szkoleniowych, mała liczba personelu (brak zastępstwa na czas nauki), brak motywacji finansowej i „zmęczenie pracą”.

Podczas Kongresu podejmowano również tematykę opieki długoterminowej jako wyraz wzrastającego zapotrzebowania społecznego na ten rodzaj usług.

Według danych GUS w 2030 roku co czwarty Polak będzie miał co najmniej 65 lat.

Nie dziwi więc, że niektóre z prezentowanych wystąpień były dowodem na poważne potraktowanie hasła obchodów MDP 2010 roku: „Pielęgniarki dbają o jakość, służą społeczeństwu: Są liderami opieki długoterminowej”.

Przykładem na to może być wnikliwa analiza środowiska na zapotrzebowanie z zakresu opieki długoterminowej w województwie mazowieckim, której wyniki zostały zaprezentowane między innymi podczas sesji V Kongresu – „Systemy opieki”.

Odnosząc się jeszcze do cytowanych danych GUS, ciśnie się przewrotna myśl: w 2030 roku dzisiejsze „przeciętne” pielęgniarki także będą w grupie osób, które będą miały co najmniej 65 lat.

Nie jest to może zbyt odkrywcze, bo dodawanie w zakresie dwudziestu nie jest trudne, ale z pewnością jest to wzmocnienie stanowiska XV Zjazdu Krajowego PTP w sprawie Promocji Zawodu Pielęgniarki.

Tematyka wystąpień prezentowanych na majowym Kongresie obejmowała również bezpieczeństwo pacjenta, edukację pielęgniarską i środowisko nauczania oraz kompetencje informatyczne pielęgniarek.

Równolegle z sesjami tematycznymi odbywały się warsztaty z zakresu problematyki, dotyczącej wykonywania pracy pielęgniarki jak również badań naukowych i wdrażania Międzynarodowej Klasyfikacji Praktyki Pielęgniarskiej.

Międzynarodowa Klasyfikacja Praktyki Pielęgniarskiej (ICNP®) jest standardem dla terminologii pielęgniarskiej, a jej nadrzędnym celem jest poprawa opieki zdrowotnej na całym świecie.

Polskie Towarzystwo Pielęgniarskie prowadzi intensywne prace nad jej rozpropagowaniem i wprowadzeniem do praktyki pielęgniarskiej w Polsce.

Warsztaty miały na celu zapoznanie uczestników z ideą i strukturą ICNP® oraz wyposażenie w umiejętności korzystania z katalogu.

Każdy uczestnik otrzymał katalog ICNP® wersja 1,0 oraz Katalog pojęć ICNP® dotyczący „Współpracy z pacjentami i ich rodzinami – w trosce o przestrzeganie zaleceń terapeutycznych”.

Z tematyką warsztatów korespondowała treść wystąpienia przedstawicielki UMK w Toruniu na temat doświadczeń ośrodka bydgoskiego z ICNP® podczas sesji VI – „Technologie, innowacje i informatyka”.

Jak zwykle Kongres Pielęgniarek Polskich to także atrakcje turystyczne i doświadczenia duchowe.

Na chętnych czekały atrakcyjne oferty wycieczek: do malowniczej i romantycznej Opinogóry, gdzie podziwiać można było pałacyk Krasińskich, kościół w którym pochowano Zygmunta Krasińskiego i jego bliskich oraz wycieczka do Zamku Książąt Mazowieckich.

Można było także zwiedzić ciechanowską Państwową Wyższą Szkołę Zawodową. Władze Uczelni zapewniły uczestnikom szereg atrakcji.

Jej studenci to bardzo utalentowani młodzi ludzie, o czym mogliśmy się przekonać, słuchając występu chóru akademickiego, który z jednakową łatwością prezentował klasyczne utwory jak i pełne energii aranżacje, przekształcając się w zespół „Lemon Grass”.

Uczestnicy Kongresu mieli również przyjemność oglądać występ zespołu pieśni i tańca ludowego „Ciechanów”.

Atrakcji, które integrowały zgromadzonych na Kongresie, było dużo więcej. Aż dziwne, że Organizatorom udało się w trzech dniach wszystkie je pomieścić.

Uczestnicy Kongresu mieli niełatwe zadanie, aby dobrze wykorzystać prezentowaną tematykę naukową i uczestniczyć, choć w niewielkiej części oferowanych atrakcji.

Pozostaje niedosyt, który można zaspokoić teraz jedynie analizując pozostałe referaty na piśmie lub podejmując współpracę i wymianę myśli z innymi ośrodkami. Za dwa lata kolejny Kongres.

Impreza bardzo potrzebna i oczekiwana przez pielęgniarki polskie. Kongres to wymiana doświadczeń naukowych, poszerzanie horyzontów, nawiązywanie kontaktów na gruncie profesjonalnym i prywatnym.

dr n. med. Marzena Sobczak
Elbląska Uczelnia Humanistyczno-Ekonomiczna w Elblągu
Wydział Nauk o Zdrowiu, Katedra Pielegniarstwa