szukaj
Materiały filmowe Zobacz więcej
DSC_2085

DSC_2085

Data: 10.01.2011

W najnowszym numerze
W najnowszym numerze
REKLAMA
szukaj

Choroby wysypkowe wieku dziecięcego

Odra

Odra jest obok ospy wietrznej najczęstszą chorobą zakaźną wieku dziecięcego. Wywołana jest przez RNA-wirus

 

W okresie zwiastunów i na początku wysypki wirus może być izolowany z wydzieliny nosowo-gardłowej, moczu i krwi. Jest aktywny przynajmniej przez 34 godziny w temperaturze pokojowej, przeżywa w mikrokropelkach śluzu zawieszonego w powietrzu. Natomiast niszczy go światło, ciepło i wysuszenie.

 

Zakażenie jest możliwe przez kontakt bezpośredni: drogą kropelkową, rzadko przez mocz zakażonej osoby, a wyjątkowo drogą pośrednią - przez przedmioty świeżo zanieczyszczone wydzieliną z jamy nosowo-gardłowej chorego.

 

Przeniesienie wirusa np. na rękach czy ubraniu może nastąpić jedynie na małą odległość. Matka dziecka leczonego w warunkach domowych może uczęszczać do pracy nawet wtedy, gdy jest zatrudniona w zbiorowiskach dziecięcych. Zrozumiałe jest, że izolacja dziecka w osobnym pokoju nie chroni pozostałych dzieci w rodzinie przed zachorowaniem.

 

Odra jest chorobą wysoce zakaźną. Szczyt zachorowań występuje zimą i wczesną wiosną. Przebycie choroby pozostawia odporność na całe życie. Niemowlęta matek, które przechorowały odrę, mają odporność utrzymującą się do 6 miesiąca życia.

 

Wirus odry prowadzi do przejściowego, znacznego obniżenia odporności. Usposabia to do uaktywnienia się zakażeń przewlekłych (np. gruźlicy) oraz do wystąpienia zakażeń wtórnych o podłożu bakteryjnym.

 

Zakaźność: od 5 dni przed pojawieniem się wysypki do 4 dni po jej wystąpieniu.

 

Objawy. W przebiegu odry wyróżniamy:

  • okres wylęgania,
  • okres nieżytowy (zwiastunów, prodromalny),
  • okres wysypkowy,
  • okres zdrowienia.

Okres wylęgania: trwa 9-14 dni - zwykle jest bezobjawowy, niekiedy może wystąpić pogorszenie samopoczucia dziecka i ogólne osłabienie.

 

Okres nieżytowy: rozpoczyna się gorączką (od niewielkiej do umiarkowanej), nieżytem nosa, zapaleniem spojówek z lekkim obrzękiem powiek i światłowstrętem („oczy królicze"), zapaleniem gardła i krtani oraz suchym, niezmiernie męczącym kaszlem.

 

W 2-3 dniu okresu nieżytowego pojawiają się tzw. plamki Fiłatowa i Koplika. Są to punkcikowate, białe plamki, otoczone czerwoną obwódką, umiejscowione na błonie śluzowej policzków na wysokości zębów trzonowych i przedtrzonowych.

 

Okres wysypkowy: wysypce odrowej towarzyszy wzrost temperatury ciała, sięgający często 40°C, oraz dalsze pogorszenie samopoczucia chorego dziecka. Pojawia się niekiedy znaczna duszność, sinica, przyspieszenie tętna, charakterystyczna wyraźna senność i apatia (dziecko „przesypia" odrę).

 

Wysypka rozpoczyna się na twarzy i za uszami, następnie pojawia się na skórze szyi, górnej części klatki piersiowej i pleców, w końcu obejmuje cały tułów i kończyny. Charakter wysypki stopniowo się zmienia. Początkowo są to nieliczne, rozsiane, małe, ciemnoróżowe plamki. W ciągu doby jest ich coraz więcej, stają się coraz bardziej wypukłe, przypominając grudki.

 

W dalszym przebiegu choroby grudki stają się coraz większe, zlewają się z sobą, mogą pokrywać niemal całą skórę, pozostawiając tylko gdzieniegdzie białe pasma (tzw. skóra lamparcia). Wysypka niknie w takiej kolejności, w jakiej się pojawiła.

 

Stopień ciężkości choroby bezpośrednio wiąże się ze stopniem zlewania i zasięgiem wysypki. W łagodnej odrze wysypka nie ma tendencji do zlewania się, w ciężkiej jest zlewna, pokrywa całą skórę, w tym dłonie i podeszwy; może być wybroczynowa. Po wysypce pozostają brązowe przebarwienia skóry, które znikają w ciągu 8-10 dni, niekiedy może wystąpić otrębiaste łuszczenie się skóry.

 

Okres zdrowienia: wraz ze zblednięciem wysypki ustępuje kaszel, temperatura ciała powraca do normy i następuje okres zdrowienia, który trwa kilka dni.

 

Powikłania. Zależą od zjadliwości wirusa i odporności osobniczej chorego dziecka. Występują najczęściej u niemowląt i małych dzieci w czasie okresu wysypkowego lub pod jego koniec. Do najczęstszych powikłań należą: zapalenie płuc, ucha środkowego i krtani.

 

Powikłania neurologiczne w odrze należą do najgroźniejszych i występują częściej niż w innych chorobach wysypkowych. Najczęstsze to zapalenie mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie rdzenia kręgowego, zapalenia wielonerwowe czy nerwów czaszkowych.

 

Również podostre stwardniające zapalenie mózgu (LESS), rozwijające się po wielu latach od przechorowania odry (średnio 5-8 lat), a kończące się śmiercią, jest uważane za następstwo ukrytego zakażenia wirusem odry, który w stanie utajenia przebywa w komórkach gospodarza.

 

Leczenie odry niepowikłanej jest objawowe. Obejmuje spoczynkowy tryb życia dziecka, dietę łatwo strawną z dużą ilością płynów, obniżanie gorączki. Dziecko powinno leżeć w łóżku i mieć zapewniony spokój. Pokój powinien być przyciemniony, jeśli dziecko źle reaguje na światło.

 

W przebiegu odry dziecko zwykle ma obniżone łaknienie, nie należy zmuszać go do jedzenia, a jedynie zachęcać do picia. Należy podawać płyny i potrawy raczej chłodne (soki owocowe, kompoty, kisiele, surowe owoce), często i w niewielkich ilościach.

 

Zalecana jest codzienna kąpiel, również w okresie gorączki i mimo utrzymującej się wysypki. Sprawia to dziecku ulgę i obniża temperaturę. Przekrwienie oczu łagodzimy stosując kilka razy dziennie ciepłe okłady z rumianku.

 

Oprócz leków przeciwgorączkowych można zastosować kompresy ochładzające, zmieniane co 20-30 minut, położone na wewnętrzną okolicę przedramion, w okolice pachwin i stawów skokowych (a więc tam, gdzie przepływ krwi odbywa się możliwie blisko powierzchni ciała).

 

Temperaturę ciała skutecznie obniża również kąpiel ochładzająca, należy jednak pamiętać, iż temperatura wody powinna być niższa tylko o 1°C od temperatury ciała dziecka. Następnie przez dopuszczanie zimnej wody temperaturę kąpieli obniża się do 32-30°C.

 

Powikłania odry powinny być leczone według wskazań lekarskich.

 

Ospa prawdziwa

Ospa prawdziwa występowała dawniej na całym świecie i była jedną z największych plag ludzkości. To jedna z najwcześniej znanych chorób człowieka, jednocześnie będąca przyczyną największej liczby zgonów ze wszystkich chorób epidemicznych.

 

Dzięki ogromnemu ogólnoświatowemu wysiłkowi włożonemu w profilaktykę szczepień ochronnych, prowadzonych od 1967 r., choroba została wykorzeniona. Ostatni przypadek ospy prawdziwej na świecie zanotowano w 1977 r.

 

Po jej eradykacji oraz likwidacji szczepień wszystkie próbki wirusa zostały zdeponowane w 2 rekomendowanych przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) laboratoriach - CDC w Atlancie (US) oraz VECTOR w Koltsowie (Nowosybirsk).

 

Czytaj więcej: www.forumzdrowia.pl

Źródło: www.forumzdrowie.pl
Autor: lek.med. Jolanta Czyżowska
Data dodania: 2010-03-23 15:16:26
Data modyfikacji: 2017-12-17 20:01:30
Oceń
  • Currently 1.5/5 Stars.
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Wyślij znajomemu
Wyślij znajomemu
Wpisz adres e-mail osoby, do której chcesz wysłać informacje.

Informacja

Zaloguj się aby dodać komentarz.



REKLAMA
 
 
ISSN 2083-7852
Projekt i realizacja
UNIA EUROPEJSKA

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.