szukaj
Materiały filmowe Zobacz więcej
DSC_2085

DSC_2085

Data: 10.01.2011

W najnowszym numerze
W najnowszym numerze
REKLAMA
szukaj

Gruźlica. Przerwać łańcuch zakażenia

Ordynator Oddziału Chorób Płuc i Gruźlicy naszego szpitala, Jarosław Pawłowicz, wyjaśnia swoim pacjentom chorym na gruźlicę i ich rodzinom, że „najłatwiej można się zakazić tą chorobą, gdy oddychamy tym samym powietrzem co osoba nieleczona, chorująca na gruźlicę płuc, ponieważ do zakażenia dochodzi przede wszystkim drogą kropelkową”.

 
Większość zakażeń prątkami gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis) następuje w wyniku kontaktu z chorym prątkującym. Prątki, które znajdą się w drogach oddechowych osoby zdrowej, osadzają się na błonie śluzowej oskrzeli.
 
Część z nich zostaje wydalona na zewnątrz z transportem śluzowo-rzęskowym, a pozostałe (mniejsze) przedostają się do pęcherzyków płucnych. Tu mogą zostać zniszczone przez makrofagi i usunięte z organizmu. Jeżeli ten mechanizm reakcji nieswoistej zawiedzie, prątki mogą wywołać reakcję zapalną prowadzącą do powstania gruźlicy pierwotnej.
 
Uważa się, że gruźlica pierwotna stanowi 20% wszystkich zachorowań na tę chorobę. U części osób zmiany mogą rozwinąć się w późniejszym okresie po zakażeniu, wówczas nazywamy je gruźlicą popierwotną 
 
Objawy ogólne i lokalne
Szacuje się, że jeden prątkujący chory, który nie podda się leczeniu, może w ciągu roku zakazić 20 osób. Aby ocenić ryzyko zakażenia, należy obliczyć czas narażenia na działanie czynnika etiologicznego.
 
Przebywanie z chorym lub w pomieszczeniu, w którym się on znajduje, przez osiem godzin dziennie w ciągu doby można uznać za wystarczający czynnik narażenia na zakażenie. Jak z tego wynika, krótkotrwały kontakt z chorym, np. w autobusie, nie ma znaczenia epidemiologicznego.
 
Sprzyjać zachorowaniu mogą natomiast następujące czynniki: choroby współistniejące (cukrzyca, pylica), obniżające odporność, przewlekła terapia steroidami (np. w astmie), alkoholizm, niedożywienie, ciągłe przemęczenie i stres. 
 
Gruźlica może powodować objawy o charakterze ogólnym oraz związane z zajętym narządem. Do objawów ogólnoustrojowych należą: *podwyższona temperatura ciała, *uczucie zmęczenia i rozbicia, *utrata apetytu oraz *nocne poty.
 
Objawy lokalne, związane z zajęciem układu oddechowego, to: *początkowo suchy, a następnie wilgotny kaszel ze śluzową lub ropną wydzieliną, trwający ponad trzy tygodnie, *krwioplucie, *ból w klatce piersiowej, *duszność.
 
Chorzy ze szpitala w Kup
W oddziale Chorób Płuc i Gruźlicy Zespołu Szpitali Pulmonologiczno-Reumatologicznych w Kup w 2008 r. z powodu gruźlicy płuc (w tym gruźlicy prosówkowej, czyli rozsianej) hospitalizowano 146 pacjentów, 12 pacjentów było leczonych z powodu gruźlicy pozapłucnej.
 
Objawem najczęściej występujacym u chorych był kaszel. Na 146 przypadków gruźlicy płuc 62 osoby (42,5%) miały ten objaw chorobowy. Równie częsta była utrata wagi ciała: 52 osoby (35,6%). Podwyższoną temperaturę ciała miało 40 chorych (27,4%).
 
Inne objawy ogólnoustrojowe to: osłabienie organizmu i poty nocne u 40 chorych (27,4%), duszność u 12 (8,22%), ból w klatce piersiowej u 11 (7,5%), krwioplucie u 9 (6,2%). 13 pacjentów (8,9%) nie zgłaszało objawów chorobowych.
 
U chorych na pozapłucną postać gruźlicy występowały następujące objawy: podwyższona temperatura ciała u 2 chorych (16,7%), utrata wagi ciała u 2 chorych (16,7%), dolegliwości dyzuryczne u 2 chorych (16,7%), bóle kręgosłupa u 2 chorych (16,7%), bóle brzucha u 1 chorego (8,3%), owrzodzenia w okolicy odbytu u 1 chorego (8,3%). U co czwartego chorego nie wystąpiły żadne objawy kliniczne.
 
Osoba, która zauważy u siebie niepokojące objawy, powinna zgłosić się do lekarza. Jeżeli zaistnieje taka potrzeba, lekarz zleci badanie radiologiczne klatki piersiowej i skieruje do placówki zajmującej się diagnostyką i leczeniem gruźlicy.
 
Osoby z najwyższym czynnikiem narażenia na zakażenie, mające bezpośredni i długotrwały kontakt z chorym na gruźlicę, powinny profilaktycznie wykonywać RTG klatki piersiowej. Przerwanie łańcucha szerzenia się zakażenia może nastąpić tylko przez odpowiednie leczenie.
 
Najlepszym sposobem na zapobieganie zakażeniu prątkiem gruźlicy jest prowadzenie zdrowego i higienicznego trybu życia oraz unikanie nałogów.
 
Piśmiennictwo u autorki.
lic. piel. Beata Denisiewicz, pielęgniarka epidemiologiczna Zespół Szpitali Pulmonologiczno-Reumatologicznych w miejscowości Kup
 

Źródło: Magazyn Pielęgniarki i Położnej nr 12.2010
Autor: Beata Denisiewicz
Data dodania: 2012-07-26 21:28:55
Data modyfikacji: 2018-07-22 16:36:50
Oceń
  • Currently 1.5/5 Stars.
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Wyślij znajomemu
Wyślij znajomemu
Wpisz adres e-mail osoby, do której chcesz wysłać informacje.

Informacja

Zaloguj się aby dodać komentarz.



REKLAMA
 
 
ISSN 2083-7852
Projekt i realizacja
UNIA EUROPEJSKA

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.